ONUR BERKAY SUİÇMEZ
02 MART 2026 – MUĞLA
“Popüler Kültürün Küçümsenmeyecek Kitlesi” derken aslında şunu kastediyorum: Ben, her gün çevremde insanların ne kadar kolayca aynı dizilere, aynı şarkılara, aynı sosyal medya içeriklerine yöneldiğini görüyorum. Bu kitlenin büyüklüğü beni şaşırtmıyor çünkü kültürsüzlük, yani derinlikten yoksun olan şey, tüketmesi en kolay olan. Ben de biliyorum ki, gündelik hayatın yorgunluğunda insanlar düşünmeden, sorgulamadan eğlenmek istiyor. İşte bu yüzden kültürsüzlük popüler oluyor.
“Kültürü Dışardan İthal Ederken” ifadesiyle şunu anlatıyorum: Ben, kendi ülkemde kültürün çoğu zaman dışarıdan paketlenmiş halde geldiğini hissediyorum. Yerli üretim yerine ithal edilen kültür, bana hep köksüz ve yüzeysel geliyor. Bu yüzden gerçek kültürün nadir olduğunu düşünüyorum; çünkü onu yaşatmak için emek, birikim ve sabır gerekiyor. Ben, kültürle uğraşmayı bir meziyet olarak görüyorum çünkü herkesin kolayca yapabileceği bir şey değil.
“Kurum Kurum Kurulan Medyaya Karşı Eski Usül İletişimle Sosyal Medya Kullanımı” kısmını ise şöyle yorumluyorum: Ben, medyanın eski propaganda yöntemlerini sosyal medya üzerinden yeniden ürettiğini görüyorum. Yani modern araçlarla eski usul iletişim birleşiyor ve kitleleri yönlendirmek kolaylaşıyor. Bu bana, kültürsüzlüğün nasıl sürekli yeniden üretildiğini gösteriyor. Ben, bu döngünün içinde kültürün neden nadir kaldığını daha iyi anlıyorum.
Kültürsüzlüğün Popülerliği
- Kolay tüketim: Popüler kültür, hızlı üretim ve kolay tüketim üzerine kurulu. Diziler, şarkılar, sosyal medya içerikleri geniş kitlelere hitap eder çünkü derinlikli bilgi veya estetik birikim gerektirmez.
- Kitle psikolojisi: İnsanlar gündelik hayatın yorgunluğundan kaçış için basit, eğlenceli ve tekrar eden içeriklere yönelir. Bu da kültürsüzlüğü cazip hale getirir.
- Medyanın rolü: Televizyon ve sosyal medya, kültürsüzlüğü sürekli yeniden üretir. “Eski usul iletişim” dediğin şey burada devreye giriyor: kitlelere doğrudan hitap eden, sorgulatmayan bir dil.
Kültürün Nadirliği
- Emek ve birikim: Gerçek kültür, tarihsel birikim, estetik duyarlılık ve eleştirel düşünce gerektirir. Bu da herkesin kolayca ulaşabileceği bir şey değildir.
- İthal kültür sorunu: Türkiye’de kültür çoğu zaman dışarıdan ithal edilir; yerli üretim yerine hazır paketler alınır. Bu da kültürün kök salmasını zorlaştırır.
- Azınlık pratiği: Kültürle uğraşmak, okumak, tiyatroya gitmek, sanatla ilgilenmek çoğunluk için lüks sayılır. Bu yüzden kültür nadir bir meziyet gibi görünür.
Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü: 11 Ağustos 2023’te Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın imzasıyla oyuncu Tamer Karadağlı bu göreve atandı. Karadağlı, kamuoyunda en çok “Çocuklar Duymasın” dizisindeki Haluk karakteriyle tanınıyor.
Sinema Genel Müdürlüğü: 23 Şubat 2024’te yine Cumhurbaşkanının kararıyla dizinin senaristi ve yapımcısı Birol Güven bu göreve getirildi.
- Aynı diziden iki isim: Bir yanda başrol oyuncusu, diğer yanda senarist-yapımcı; ikisi de Türkiye’nin en önemli kültür kurumlarının başına geçti. Bu durum “popüler bir sitcom geçmişiyle kültür politikası yönetilebilir mi?” sorusunu gündeme taşıdı.
- Liyakat tartışması: Sanat çevreleri, tiyatro ve sinema kurumlarının başına uzun yıllar bu alanlarda kurumsal deneyim kazanmış kişilerin atanmasını beklerken, popüler kültürden gelen isimlerin tercih edilmesi “kurumların ciddiyetine gölge düşürmek” olarak yorumlandı.
- Siyasi tercih algısı: Atamaların, mesleki yetkinlikten çok siyasi yakınlık veya kamuoyunda tanınırlık üzerinden yapıldığı eleştirileri var.
- Kültürel vizyon endişesi: Bu kurumlar Türkiye’nin sanat üretimini ve kültürel politikalarını yönlendiriyor. Dolayısıyla başındaki kişilerin vizyonu doğrudan sanatın geleceğini etkiliyor.
Ben diliyle ifade ettiğimde açıkça şunu söylüyorum: Kültürsüzlüğün popüler olmasını insanların kolay tüketim arzusuna bağlıyorum. Kültürün nadirliğini ise onun emek ve birikim gerektirmesine bağlıyorum. Ve son olarak da ben, ithal kültürün köksüzlüğünü ve sosyal medyanın eski usul iletişimi yeniden üretmesini gördükçe, kültürün neden bir meziyet olduğunu daha iyi kavrıyorum.
https://www.academia.edu/164900078/

Yorum bırakın